Podczas wydarzenia przeprowadziliśmy szereg pogłębionych rozmów z operatorami, którzy coraz częściej wychodzą poza tradycyjne podejścia. Widoczna jest wyraźna zmiana — zespoły poszukują szybszych i bardziej opartych na danych metod pracy, a zainteresowanie realnym wdrażaniem rozwiązań rośnie.

Rozpoczęliśmy również nowe rozmowy dotyczące współpracy badawczej. Skupiają się one na konkretnych obszarach, takich jak przetwarzanie sygnałów, interpretacja danych z wykorzystaniem sztucznej inteligencji oraz praktyczne zastosowanie systemów multisensorowych w warunkach terenowych.

Ważnym elementem były także aktualizacje dotyczące sytuacji w Ukrainie. Widoczny jest postęp w organizacji działań rozminowywania — od systemów priorytetyzacji, takich jak GRIT, po wzmocnienie koordynacji instytucjonalnej. Proces ten pozostaje złożony, jednak kierunek zmian staje się coraz bardziej wyraźny.

Jednocześnie w niemal każdej dyskusji pojawiał się jeden wspólny wniosek: technologia przestała być opcją. Niezależnie od tego, czy chodzi o magnetometry, GPR, systemy UAV czy platformy danych — wszyscy starają się znaleźć sposób na ich połączenie w rozwiązania, które rzeczywiście działają w terenie.

Chorwacja osiągnęła już to, do czego wiele krajów wciąż dąży — status kraju wolnego od min. Samo sympozjum wykracza jednak poza ramy wydarzenia regionalnego. Stało się platformą rzeczywistej wymiany wiedzy między inżynierami, operatorami i decydentami.

Dla nas te rozmowy mają znaczenie. I będziemy je dalej rozwijać.

Wpływ programu NATO SPS na naszą działalność można łatwo opisać w prosty sposób: przed i po.
Przed — inicjatywa kilku entuzjastów, prezentowana saporom na poziomie lokalnym.
Po — profesjonalny rozwój produktu od poziomu gotowości technologicznej TRL 4 (walidacja w warunkach laboratoryjnych) do TRL 7 (prototyp zweryfikowany w warunkach operacyjnych), obejmujący:

- wdrożenie na dużą skalę w obwodach charkowskim i mikołajowskim
oficjalne przekazanie systemu MinesEye służbom pierwszego reagowania
- nową wersję systemu z przetwarzaniem danych opartym na 
- sztucznej inteligencji oraz ukraińską platformą UAV

Z satysfakcją obserwujemy, jak międzynarodowa współpraca wspierana przez NATO pomaga rozwiązywać złożone wyzwania i poszerzać granice możliwości. Przed nami jeszcze kilka miesięcy realizacji projektu — wchodzimy obecnie w kluczową fazę obejmującą dalsze doskonalenie systemu, rozszerzanie wdrożeń oraz przygotowanie do szerszego zastosowania.

Jesteśmy bardzo wdzięczni narodowi japońskiemu za konsekwentne wsparcie Ukrainy w obszarze humanitarnego rozminowywania. Innowacje w tej dziedzinie pozwolą znacząco przyspieszyć oczyszczanie terenów zaminowanych oraz przywrócić grunty rolne do użytkowania. Ze swojej strony dołożymy wszelkich starań, aby wdrażać wykorzystanie dronów w pracy operatorów rozminowywania.

Ważnym priorytetem jest również rozwijanie współpracy między sektorami prywatnymi Japonii i Ukrainy w celu tworzenia lepszych rozwiązań technologicznych. Przeanalizowaliśmy już szereg sensorów produkcji japońskiej, które mogą zwiększyć efektywność systemu MinesEye. Część z nich jest już integrowana z systemem lub wykorzystywana w procesie badań.

Kontynuujemy działania.

Podczas spotkania delegacja zapoznała się z zapleczem technicznym i szkoleniowym uczelni, a także z podejściem do kształcenia specjalistów w obszarze humanitarnego rozminowywania oraz wykorzystania systemów bezzałogowych w działaniach ratowniczych.

Wizyta stworzyła również możliwość wymiany doświadczeń praktycznych oraz identyfikacji obszarów dalszej współpracy — w szczególności w zakresie łączenia rozwiązań technologicznych z programami szkoleniowymi dla specjalistów pracujących w terenie.

Wspólnie oceniliśmy potencjalne obszary do realizacji lotów szkoleniowych oraz zaktualizowaliśmy system MinesEye Sensor Fusion do wersji 1.6, co umożliwia jego niezawodną pracę w bardziej wymagających warunkach pogodowych.

Zajęcia praktyczne koncentrowały się na rzeczywistych scenariuszach: rozstawianiu i składaniu systemu oraz wykonywaniu lotów testowych w trudnych warunkach środowiskowych.

Zaprezentowaliśmy również nowe oprogramowanie oparte na sztucznej inteligencji, zdolne do przetwarzania danych multisensorowych, potwierdzania wykrytych obiektów oraz ich precyzyjnego mapowania.

Szkolenia te koncentrują się na gotowości i bezpieczeństwie — tak, aby zespoły rozminowywania dysponowały nowoczesnymi narzędziami, którym mogą zaufać w rzeczywistych warunkach terenowych. Każdy taki krok przybliża nas do bezpieczniejszych terenów i społeczności.

System MinesEye umożliwia nie tylko skanowanie z powietrza, ale także „widzenie” pod wodą.

Na zaproszenie naszego partnera Risk Control — jednego z liderów w obszarze rozminowywania podwodnego w Ukrainie — przeprowadziliśmy demonstrację działania naszej technologii.

W wyniku przeprowadzonych badań możliwe jest wykrywanie niewybuchów na dnie zbiorników wodnych, a także większości typów min podwodnych.

Technologia działa na głębokości od 2 do 5 metrów, w zależności od rodzaju obiektu wybuchowego.

W efekcie nurkowie otrzymują mapę anomalii magnetycznych z precyzyjnym wskazaniem lokalizacji niebezpiecznych obiektów. Ułatwia to ich odnalezienie w warstwie mułu i znacząco skraca czas potrzebny na przeprowadzenie inspekcji.

Korzystając z tej okazji, skupiliśmy się również na nawiązywaniu kontaktów z japońskimi producentami. Nasze analizy pokazały, że japońskie firmy są w stanie pokryć niemal wszystkie potrzeby systemu MinesEye — od sensorów magnetycznych i kamer po drony i systemy geolokalizacji. Jednocześnie japońskie przedsiębiorstwa są otwarte na eksperymenty, a ich inżynierowie z dużą starannością podchodzą do rozwoju produktów.
W trakcie tygodnia odbyliśmy spotkania z sześcioma lokalnymi firmami i już podjęliśmy pierwsze kroki w kierunku współpracy z kilkoma z nich. Duże wrażenie zrobił na nas poziom wiedzy japońskich partnerów na temat rozminowywania w Ukrainie oraz ich gotowość do zaangażowania się w te działania.
Kontekst i możliwości
Wizyta miała miejsce w istotnym momencie politycznym w Japonii, związanym z nowymi nominacjami rządowymi oraz aktywną współpracą międzynarodową. Przedstawiciele Ukrainy byli jednymi z pierwszych, którzy nawiązali kontakty z japońskimi partnerami podczas konferencji.
Japonia zwiększa wydatki na obronność, jednocześnie rozwijając relacje międzynarodowe i wspierając rozwój krajów partnerskich. W tym kontekście rosną możliwości współpracy — szczególnie że rynki Ukrainy i Europy budzą zainteresowanie japońskich firm.
Z naszej perspektywy istotne jest również to, że Japonia wcześniej zadeklarowała współpracę z Ukrainą w obszarze technologii dronowych — co może przynieść korzyści obu stronom.
Wsparcie, które to umożliwiło
Chcielibyśmy również podkreślić rolę programu NATO „Science for Peace and Security”. Program ten odegrał kluczową rolę w rozwoju systemu MinesEye i umożliwił organizację tak szerokiej wizyty.
Wkrótce zostanie ogłoszony nowy nabór do programu — to okazja, którą warto rozważyć.
Wracamy z Japonii zmęczeni, ale pełni pozytywnej energii i inspiracji.

Pomimo regularnych alarmów lotniczych w trakcie wydarzenia udało się przeprowadzić pełną demonstrację systemu. Wszystkie szkoleniowe obiekty wybuchowe zostały skutecznie wykryte i zmapowane w czasie rzeczywistym — co po raz kolejny potwierdziło efektywność MinesEye w wymagających warunkach.

To, co wyróżnia MinesEye, to możliwość jednoczesnego wykorzystania wielu typów sensorów — zarówno wizualnych, jak i magnetometrycznych. Takie podejście zwiększa dokładność detekcji oraz znacząco skraca czas badań, co ma kluczowe znaczenie dla humanitarnego rozminowywania w Ukrainie.

Jesteśmy wdzięczni programowi NATO „Science for Peace and Security” za wsparcie tego projektu oraz umożliwienie zastosowania ukraińskich innowacji w odpowiedzi na pilne wyzwania związane z rozminowywaniem humanitarnym.

Podczas szkolenia saperzy zapoznali się z zasadami rozkładania systemu MinesEye w warunkach terenowych, analizą i wstępnym przetwarzaniem danych, identyfikacją obiektów niebezpiecznych oraz integracją zebranych informacji do dalszego wykorzystania w systemach zarządzania danymi.

Szkolenia koncentrowały się na praktycznych scenariuszach, z jakimi zespoły spotykają się w codziennej pracy w terenie.

Pomimo pewnych wyzwań technologie oparte na bezzałogowych systemach powietrznych wykazują wysoką efektywność i mają duży potencjał do znaczącego przyspieszenia oczyszczania terenów w Ukrainie oraz ratowania życia.

Głównym wyzwaniem była niemal zerowa widoczność oraz wysoki poziom zamulenia dna. W takich warunkach ręczne badania zajęłyby znacznie więcej czasu i nie gwarantowałyby skuteczności. Zastosowanie technologii sensorowej MinesEye umożliwiło szybkie i efektywne wykrycie podejrzanych obiektów, które następnie mogą zostać zweryfikowane przez nurków lub z wykorzystaniem drona podwodnego.

To przykład, w którym nowoczesne technologie pozwalają znacząco skrócić czas prac oraz lepiej wykorzystać zasoby ludzkie i techniczne.

Dlaczego to ważne

W przeciwieństwie do pól czy dróg, zbiorniki wodne są znacznie trudniejsze do badania. Nie można polegać wyłącznie na ocenie wizualnej, a tradycyjne metody są czasochłonne i obarczone dużą niepewnością. Jednocześnie takie miejsca często mają istotne znaczenie dla codziennego funkcjonowania społeczności.

W tym przypadku jezioro pełni ważną rolę w lokalnym systemie reagowania kryzysowego.

Co wyróżniało to badanie

Warunki były wymagające — widoczność była niemal zerowa, a dno silnie zamulone. W takich okolicznościach nurkowie musieliby pracować powoli i przy ograniczonej widoczności, co zwiększa ryzyko przeoczenia niebezpiecznych obiektów.

Zamiast polegać wyłącznie na ręcznym badaniu, zespół wykorzystał technologię sensorową do skanowania dna i identyfikacji anomalii — obiektów wymagających dalszej weryfikacji.

Wskazane punkty mogą być teraz dokładniej sprawdzone przez nurków lub drony podwodne.

Demonstracje zostały zorganizowane przy koordynacji UNDP w ramach inicjatywy prezentującej innowacyjne technologie interesariuszom sektora rozminowywania i odbyły się na obszarach operacyjnych udostępnionych przez NPA oraz HALO Trust.

Test NPA – 30 kwietnia 2025
Pierwszy test przeprowadzono na polu o powierzchni 45 hektarów, sklasyfikowanym jako BAC, w pobliżu miejscowości Partyzanske, przydzielonym organizacji Norwegian People's Aid. Na potrzeby demonstracji teren podzielono, a trzy systemy MinesEye rozmieszczono w jego północnej części.

Pomimo trudnych warunków, w tym bocznego wiatru o prędkości 15–20 km/h, zespołowi udało się przebadać 22 hektary w zaledwie 3,5 godziny, jednocześnie wykonując zdjęcia ortofotomap na obszarze 25 hektarów. W trakcie badań magnetycznych wykryto 123 anomalie o wysokim priorytecie, co potwierdziło skuteczność i gotowość systemu do pracy w warunkach rzeczywistych.

Testy HALO Trust – 2 i 3 maja 2025
Przeprowadzono dwa oddzielne testy we współpracy z organizacją The HALO Trust:

2 maja zespół Postup przeprowadził badania na dwóch wymagających obszarach w pobliżu miejscowości Burkhanivka — na terenie dawnego magazynu siana oraz w dolinie przy moście. Ze względu na złożoność terenu i gęstą roślinność zeskanowano jedynie 1,5 hektara. Wśród wykrytych obiektów znalazły się elementy przypominające miny przeciwpancerne PTM, jednak na jednym z obszarów widoczność magnetyczna była ograniczona przez podziemne konstrukcje betonowe.

3 maja, we współpracy z zespołem NTS organizacji HALO, przeprowadzono dodatkowy, szybki test w pobliżu miejscowości Snihuriwka. W jego trakcie zeskanowano 15 hektarów w zaledwie 2,5 godziny, wykorzystując trzy systemy MinesEye. Wyniki były szczególnie znaczące:

- wykrycie pasa min zawierającego 8 min przeciwpancernych TM-62M
- wykrycie kilku min POM, w tym jednej w pełnej pozycji bojowej
- potwierdzenie obecności miny moździerzowej, elementu pocisku przeciwpancernego oraz niewybuchu artyleryjskiego

Podczas badań terenowych potwierdzono około 25–30% wykrytych anomalii magnetycznych, natomiast pozostałe wymagają dalszej weryfikacji przez zespoły HALO.

Testy te dostarczyły cennych danych operacyjnych oraz informacji zwrotnych dotyczących systemu MinesEye, jednocześnie potwierdzając kluczową rolę wielosensorowych systemów UAV w przyspieszaniu i skutecznej priorytetyzacji działań rozminowywania na dużą skalę, szczególnie na terenach rolniczych o wysokim poziomie ryzyka.

Fundacja Postup dziękuje swoim międzynarodowym partnerom za zaufanie i współpracę oraz planuje dalsze rozwijanie i skalowanie tej technologii na rzecz bezpiecznego przywracania terenów do użytkowania w Ukrainie.

W trakcie prezentacji przedstawiliśmy kilka kluczowych wniosków opartych na naszym doświadczeniu z wdrożeń:

1) Mechanizacja sama w sobie nie jest innowacją.
Wprowadzenie maszyn nie jest rozwiązaniem przełomowym — kluczowe znaczenie mają kontekst i strategia. Współczesne działania zbrojne pokazują, że nawet czołgi mogą stać się słabym punktem bez odpowiedniego dostosowania. Ta sama zasada dotyczy narzędzi stosowanych w rozminowywaniu.
2) Zintegrowane technologie są niezbędne, aby wspierać operatorów i zwiększać tempo prac.
Bez odpowiedniego wsparcia technologicznego rozminowywanie w Ukrainie może w praktyce spocząć na barkach cywilów — zwłaszcza rolników — którzy nadal ponoszą tragiczne konsekwencje, tracąc życie w wyniku eksplozji.
3) Oczyszczanie terenów pozostaje największym wąskim gardłem całego procesu.
Systemy mechaniczne muszą być stosowane w sposób precyzyjny:
- unikanie pasów min przeciwpancernych, gdzie ryzyko przewyższa potencjalne korzyści
- koncentracja wyłącznie na obszarach z potwierdzonym skażeniem

Taka priorytetyzacja jest możliwa dzięki wykorzystaniu multisensorowych systemów dronowych.

4) Systemy powietrzne zdolne do wykrywania zagrożeń zarówno na powierzchni, jak i pod powierzchnią dostarczają danych niezbędnych do skutecznego planowania działań i ograniczania ryzyka.
5) Operatorzy rozminowywania odgrywają kluczową rolę w skutecznym wdrażaniu nowych technologii. Walidacja w warunkach rzeczywistych musi poprzedzać standaryzację. Opinie z terenu są niezbędne, aby innowacje odpowiadały realnym potrzebom operacyjnym.

Dziękujemy GICHD za stworzenie przestrzeni do tak ważnej wymiany doświadczeń oraz za włączenie organizacji wdrażających, takich jak Fundacja Postup, w kształtowanie przyszłości rozminowywania. Wspólnie z naszymi partnerami pozostajemy zaangażowani